Quy Trình Kỹ Thuật Trồng Mướp Hương

Vào tháng giêng, tháng hai âm lịch, chọn ngày nắng ấm gieo hạt, hạt chóng mọc. Dùng phân hoai, phân mục đảo đều với đất, rồi gieo, gieo thành hàng hoặc thành hốc, mỗi hốc gieo từ 1 – 5 hạt, phủ đất nhẹ, cắm rào xung quanh tránh gà bới. Trồng vào mùa mưa nên làm giàn như giàn bầu để cho mướp leo tránh trái bị thối do tiếp xúc với đất ẩm.

2. Đất trồng:

Đất thịt pha cát là tốt nhất, vùng đất phải được thoát nước tốt, độ pH thích hợp từ 6 – 6,5, nếu độ pH < 6 phải tăng lượng phân bón vôi, vụ trước không trồng các cây thuộc họ bầu bí (dưa leo, dưa hấu, bí rợ,…)

3. Mật độ khoảng cách trồng:

Trồng giàn: Cây cách cây trên hàng: 0,8 – 1m

Hàng đôi cách hàng đôi: 4,5 – 5m,

Hạt mướp bắt đầu nẩy mầm nên tiến hành gieo ngay. Tùy theo thời vụ mà ta có thể gieo thẳng ngoài đồng hoặc gieo vô bầu.

Vào mùa nắng nên gieo thẳng ngoài đồng để cây phát triển mạnh hơn và đỡ tốn công vô bầu đem trồng.

Tuy nhiên liếp ngoài đồng phải chuẩn bị thật tốt, nhất là lỗ gieo phải tơi xốp và xử lý thuốc phòng trừ sâu bệnh đầy đủ và tưới nước định kỳ đủ ẩm để cây phát triển tốt.

Vào mùa mưa nên gieo vô bầu bằng lá chuối hoặc bằng bao ni-lông nhỏ để phòng mưa nhiều ta có thể dùng giàn che mưa, hạn chế thừa nước bị thối mầm. Đất vô bầu ở vùng đất cát pha thịt, trộn theo tỷ lệ như sau: 70 % đất mặt, 30 % phân chuồng hoai, 0,5 – 1 % lân và 0,2 – 0,5 % vôi nông nghiệp. Sau khi trộn đều nên sàng qua một lượt để loại bỏ cục đất to và rác. Nếu vùng đất đồng bằng Sông Cửu Long (có nhiều sét) thì thêm 10 – 20 % tro trấu, giảm 10 – 20 % đất mặn. Nên trộn thêm phân vi sinh ra rễ, giúp cây con phát triển tốt và ngừa chết cây.

Để tiết kiệm hạt giống, vì hạt giống F1 khá đắt so với giống chọn lọc nên gieo một hạt nảy mầm vào một bầu và gieo thẳng ngoài đồng 1 hạt mầm/1 hốc và cần phải gieo thêm một lượng bầu cây con dự phòng trồng dặm sau khi trồng (thông thường theo tỷ lệ 10 – 15% tổng số cây ngoài đồng).

Dùng que nhỏ khoét 1 lỗ nhỏ giữa mặt bầu hoặc trên mặt liếp gieo (lỗ ngang bằng chiều ngang hạt, chiều sâu lỗ tương đương chiều dài hạt cộng thêm rễ mầm), dùng tay hoặc kẹp gắp đặt hạt giống có đầu rễ mầm hướng xuống đất và thẳng góc với mặt bầu, phía chóp hạt ngang bằng với hạt bầu, sau đó lấp một lớp đất (trộn với 50 % đất mặt + 50 % phân chuồng hoai đã sàng kỹ) mỏng, rải trên mặt từ 20 – 30 hạt thuốc trừ sâu Basudin hoặc Furadan để phòng trừ sâu, kiến mối. Cuối cùng dùng thùng bông sen tưới đủ ẩm qua một lượt.

Thông thường, cây trong bầu vừa nhú lá nhám (lá thật) là bắt đầu đem trồng ngay ngoài đồng, nếu chậm trễ bộ rễ ăn lan ra ngoài bầu khi đem trồng cây đứt nhiều rễ làm cây lên yếu hoặc dễ chết cây ngoài đồng. Chú ý: Sau khi xuống giống được 7 – 8 ngày nên sử dụng phân vi sinh ra rễ, giúp cho bộ rễ phát triển mạnh, đồng thời tăng khả năng kháng chịu bệnh cho cây giai đoạn sau.

5. Hướng dẫn cách bón phân cho cây mướp hương:

Bón lót cho 1000m 2:

Phân chuồng hoai: 1 – 2 m 3.

Phân vi sinh: 20kg.

Vôi rải trước theo hàng: 40 – 60 kg.

NPK 20-20-15: 30 – 40 kg.

Furadan hạt rải theo hàng: 3 kg.

Sau trồng 5 – 6 ngày tưới phân loãng (ngâm DAP hòa loãng) vào quanh gốc.

Thúc lần 1: (30 ngày sau gieo). Lượng phân NPK 20-20-15: 40 – 50 kg.

Khi bắt đầu thu hoạch, rải phân thúc lần 2 ở mương tưới. Lượng phân NPK 20-20-15: 10 – 15 kg.

Và 10 – 15 ngày sau, rải phân thúc lần 3, NPK 20-20-15: 10 – 20 kg ở mương tưới giống như đợt trước.

Chế độ tưới nước: dẫn nước vào mương tưới thấm, mướp rất sợ úng nước, mương tưới bị đọng nước lâu quá 10 giờ phải khai thông thoát nước. Do đó đất cần phải được thoát nước tốt. Tưới nước đều đặn theo chu kỳ, tùy theo độ bốc thoát hơi nước, độ ẩm của đất.

Làm cỏ: nhổ cỏ xung quanh gốc mướp bằng tay hoặc phun thuốc diệt cỏ như Onecide.

Làm cỏ dưới mương tưới: có thể làm cỏ bằng tay hoặc phun thuốc diệt cỏ Gramoxon hoặc NuFarm. Phun các loại thuốc này cần phải dùng loa che béc phun để tránh thuốc dính vào lá hoặc thân cây mướp khỏi bị cháy hoặc chết khô.

Thu hoạch khi trái còn non, trọng lượng trái trung bình, 0,3 – 0,5 kg, không thu trái to hơn 0,5 kg vì rất khó bán, xếp nhẹ nhàng trái vào giỏ tránh bị xây xát và vận chuyển đến nơi tiêu thụ.

Thu Huyên (tổng hợp)

Kỹ Thuật Trồng Mướp Đắng An Toàn

Sử dụng giống mướp đắng (khổ qua) Trang Nông, mướp đắng MT, 2 mũi tên đỏ, Chiatai…

Mướp đắng (khổ qua) trồng được quanh năm, cho năng suất cao trong vụ Đông xuân.

Mướp đắng (khổ qua) trồng được trên nhiều loại đất, đất cần được cày, xới (mùa khô đất phơi ải trước 8 ÷ 10 ngày, mùa mưa yêu cầu chân đất cao ráo không bị ngập nước) dọn sạch cỏ dại, tàn dư cây trồng vụ trước, bón vôi xử lý đất (30kg/sào).

– Nên chọn loại đất thịt nhẹ, đất cát pha, tơi xốp, mặt ruộng bằng phẳng, dễ tưới và thoát nước, có độ pH từ 5.5-6.5. Đất trồng xa khu công nghiệp, nghĩa trang, bệnh viện, nguồn nước thải, cách đường quốc lộ 100m.

– Đất cày bừa kỹ, làm sạch cỏ trước khi gieo.

– Cách 1 (hàng đơn): h x h: 1,5m, cao 20÷ 24cm, (mùa mưa: 30cm), rộng 90cm.

– Cách 2 (hàng đôi): Hđ x Hđ: 3m, ranh giới giữa 2 rãnh băng là 2 hàng mướp đắng (khổ qua) cách nhau 0.5 – 0.6m.

Liếp cao 20 ÷ 25cm (mùa mưa: 30cm) rộng 90cm, rãnh 25 ÷ 30cm, h x h: 1,5m, nếu hàng đôi hđ x hđ: 3m.

Lượng phân lót cho 1 sào (500m2) như sau: 200kg Humix + 30kg Lân vi sinh + 30kg Bánh dầu + 20kg Super lân + 2kg ure + 2kg kali. Có thể thay phân Humix bằng 10 tạ phân chuồng/500m 2.

Dùng đồng đỏ phun để trừ nấm.

4. Phủ bạt, đục lỗ

Dùng bạt kích cỡ 90cm, kéo thật căng dùng ghim tre ghim thật chặt hoặc đắp đất giữ bạt, Đục lỗ khoảng cách 50 ÷ 60cm.

5. Gieo trồng

Hạt ngâm trong nước 5 giờ (mùa đông ngâm hạt trong nước ấm 30- 350C), ủ trong cát ẩm khoảng 36 giờ, hạt nứt nanh đem gieo, mỗi lỗ bỏ 1 hạt. dùng cát ẩm phủ lên lớp 2 ÷ 3cm tạo cho hạt nảy mầm tốt. Ươm khoảng 200bầu/sào để dặm.

– Thúc 1: 2kg ure, 2kg kali dùng cây nhọn đục lỗ cách gốc 10cm, sâu 8 cm, hòa nước tưới vào.

– Thúc 2: 2kg ure, 2kg kali/sào cách bón tương tự như lần 1.

– Thúc 3: 4kg ure, 4kg kali cách bón tương tự lần 1.

Sử dụng nước phân ủ hoai mục tưới xen kẽ các đợt bón phân hoá học để duy trì sinh trưởng của cây.

– Làm cỏ, xới, vun kết hợp với 2 lần bón thúc đầu – chủ yếu xới đất và vun cao trước khi cắm giàn.

– Làm giàn: Dùng tre làm trụ xung quanh ruộng, giữa các luống trên giàn căng dây kẽm sau đó phủ lưới cước hoặc bỏ chà, chiều cao giàn 2m.(hoặc: Dùng cây cắm choái để mướp đắng (khổ qua) bò hoặc làm giàn theo kiểu 2 luống một cây trụ bằng tre đỡ 2 đầu, dùng lưới căng thành giàn chữ V ngược.)

– Dùng nguồn nước tưới sạch (nước sông, giếng khoan) không dùng nguồn nước thải (bệnh viện, sinh hoạt…) chưa qua xử lý để tưới.

– Cần giữ độ ẩm đất 80-85% vào các đợt hoa cái nở rộ.

– Tưới nước đủ ẩm để cây sinh truởng, phát triển tốt.

VI. Phòng trừ sâu bệnh

* Sâu tơ, sâu khoang, sâu ăn lá, bọ trĩ, rầy mềm: Dùng thuốc sinh học Vi-BT, Vertimec, Oshin, Amnate, Proclaim…Liều lượng hướng dẫn trên bao bì.

* Sâu vẽ bùa: Sử dụng Trigand, Sokupi, Map Jono, Vertimec…, Ruồi đục trái: Dùng, Defin, hooc môn sinh dục cái để nhử ruồi đực….

* Chết cây con: Dùng Aliette hoặc Ridomil…,

* Chết dây, nức dây, chảy nhựa: Dùng champion hoặc Topan…,

* Bệnh đốm lá, đốm vòng, phấn trắng, rỉ sắt: Dùng Score, đồng đỏ…, dùng luân phiên các loại thuốc để tránh quen thuốc.

VII.Thu hoạch bảo quản

– Sau khi gieo 40 ÷ 45 ngày, bắt đầu thu hoạch, cứ 2 ngày thu 1 lần, thời gian thu hoạch kéo dài 1 ÷ 2 tháng, thu trái vừa theo độ tuổi, khi thu hoạch nên dùng dao cắt nhẹ tay.

– Cần chú ý thu đúng thời kỳ chín thương phẩm để đạt cả năng suất và chất lượng.

– Cần tỉa bỏ quả bị sâu hại và quả nhỏ trong quá trình chăm sóc.

– Nếu thực hiện đầy đủ qui trình này, năng suất có thể đạt từ 15,0-21,4 tấn/ha.

Vận chuyển đóng gói, bảo quản, cẩn thận tránh để sản phẩm bị dập nát và bụi bặm. Khi đưa ra thị trường phải đảm bảo tươi, sạch.

Chú ý: Đảm bảo cách ly thuốc BVTV và ngưng sử dụng phân bón trước thu hoạch từ 8 ÷ 10 ngày./.

Kỹ Thuật Trồng Khổ Qua (Mướp Đắng)

Có thể trồng được quanh năm. Vụ mùa nắng cây ít bệnh và cho năng suất cao hơn vụ mưa.

1.2. Chuẩn bị đất:

Đất trồng tốt nhất là đất thịt nhẹ, cát pha, phù sa ven sông, giàu mùn và chất dinh dưỡng, dễ tưới, thoát nước tốt. Vùng trồng phải tuyệt đối không chịu ảnh hưởng của các tác nhân gây ô nhiễm: Nước thải thành phố, nước thải bệnh viện, nước thải công nghiệp, bụi công nghiệp…

Đất được cày ải, sạch cỏ dại, bừa nhỏ vừa phải, lên luống rộng 1 – 1,2m, cao 25 – 30cm, rãnh rộng 25 – 30cm. Trồng 1 hàng trên luống, cây cách cây 45 – 50cm.

Mật độ: 3.000 – 5.000cây/ha.

1.3. Giống:

Có thể sử dụng của các công ty giống trên địa bàn thành phố. Đối với khổ qua, có nhiều giống tên gọi khác nhau tuy nhiên chúng thuộc 2 nhóm đó là nhóm trái lớn và nhóm trái nhỏ.

Hạt giống: Có thể gieo trực tiếp trên các liếp đã chuẩn bị xong hoặc gieo vào khay.

Nếu sử dụng khay chúng ta nên dùng khay 72 lỗ là tốt nhất. Giá thể cho vào khay gồm đất sạch 1/3 + phân chuồng hoai mục 1/3 + tro trấu hoặc xơ dừa 1/3. Trộn đều giá thể và trộn thêm 1% phân super lân sau đó dùng các loại thuốc trị bệnh chết cây, lở cổ rễ tưới vào giá thể ủ kín 2 – 3 ngày rồi cho vào khay gieo.

Hạt có thể gieo trực tiếp xuống đất, rồi phủ đất có trộn phân chuồng. Không nên gieo quá sâu (khoảng 1,5cm) và chỉ tưới vừa ẩm cho hạt mọc. Mỗi hốc gieo 1-2 hạt.

Khi gieo hạt, đặt đầu nhọn xuống dưới. Phủ lưới rơm rạ sau khi gieo để không làm trôi hạt khi tưới nước. Haït neân ñược xử lý bằng nước ấm trước và thuốc bệnh ủ hạt nứt nanh rồi gieo, cách này ít tốn hạt và ít làm hư hạt nhưng sau khi cấy phải tưới đủ ẩm cho cây phát triển nhanh. Cách ủ hạt như sau: Hạt giống ngâm vào nước 2 sôi – 3 lạnh (khoảng 54 độ C) trong 2 – 3 giờ. Sau đó rửa sạch nhớt trên vỏ hạt, ngâm vào các dung dịch thuốc trị bệnh nồng độ 0,1% từ 10 – 15 phút. Vớt hạt ra để ráo cho vào khăn vải ẩm bọc lại ủ hạt, nếu trời lạnh có thể để dưới bóng đèn vàng cho hạt mau mọc. Hằng ngày thăm xem bọc vải có đủ ẩm không, nếu khô thì rưới nước vào nhưng tránh quá ẩm, hạt sẽ khó mọc. Khoảng 2 ngày, hạt sẽ lú rễ mầm thì đem gieo ngay, nếu để rễ dài đem gieo rễ sẽ bị gẫy. Cách này cần chú ý, sau khi gieo cần duy trì nước tưới đầy đủ cho hạt mọc, nên tưới ướt đẫm đất trước khi gieo để không làm hư rễ mầm.

Nếu gieo trong khay thì khi hạt có 1 – 2 lá thật thì đem trồng. Nên gieo dự phòng 5-10% lượng cây định trồng để trồng dặm.

* Lượng phân bón cho 1 ha:

Phân chuồng hoai: 30 tấn, phân Supe lân/lân vi sinh: 200 – 300kg, Phân NPK các loại: 200kg, phân Urê: 100kg, phân Kali: 80kg.

* Cách bón:

– Bón lót:

Bón toàn bộ phân chuồng, phân lân, 1/4 lượng phân NPK. Bón lúc lên liếp, phân được trộn vùi trong đất sau đó phủ bạt kín lại.

– Bón thúc:

Có thể chia đều lượng phân nhiều lần bón từ 5 – 7 lần tùy theo mùa vụ và chân đất (mùa mưa và chân đất thịt nhẹ: bón nhiều lần). Nên bón vùi phân vào đất để phân không bị phân hủy bốc hơi và rửa trôi.

Giữa các lần bón thúc và trong thời gian thu hoạch có thể phun thêm phân bón lá. Có thể sử dụng phân bón lá theo nồng độ ghi trên bao bì.

– Trồng dặm: Sau khi trồng 5 – 7 ngày, kiểm tra ruộng và dặm những cây chết vào buổi chiều mát, trồng xong tưới nước ngay để tránh cây bị héo.

– Tưới nước: Khổ qua rất cần nước để sinh trưởng, phát triển và cho năng suất cao nên chú ý cung cấp đủ nước cho cây suốt thời gian sinh trưởng nhưng tránh để ngập úng. Tưới rãnh hoặc tưới có hệ thống tưới nhỏ giọt và có màng phủ nông nghiệp có thể 3 – 5 ngày tưới một lần, tùy mùa vụ.

– Làm giàn: Khi cây bắt đầu xuất hiện tua cuốn thì làm giàn, có thể tranh thủ làm giàn trước khi cây xuất hiện tua cuốn. Làm giàn hình chữ U ngược cao tối thiểu 2m, vật liệu làm giàn phải chắc để không đỗ ngã khi gió bão, sẽ làm giảm năng suất.

– Sửa dây: Khi dây leo lên giàn, cần sửa dây phân bố đều, tỉa bỏ những nhánh gốc, nhánh nhỏ, nhánh sâu bệnh cho ruộng được thông thoáng góp phần làm giảm sâu bệnh và tăng đậu trái. Kết hợp sửa dây với tỉa nhánh gốc và nhánh nhỏ, lá già, sâu bệnh giúp cây tập trung dinh dưỡng nuôi trái.

– Làm cỏ kết hợp với các lần bón phân.

– Sâu đất, tuyến trùng: Xử lý đất trước khi trồng bằng Regent 0.3G lên hốc gieo, hoặc sau khi cấy rãi quanh gốc.

– Sâu xanh: Vertimec,…phun khi sâu tuổi còn nhỏ, kết hợp diệt sâu và trứng bằng tay.

– Nhóm chích hút: Bọ trĩ, rầy xanh, nhện: Actara, Confidor, Decis 25tab,… theo nồng độ khuyến cáo. Tránh để ruộng quá khô hạn.

– Sâu vẽ bùa: Trigard… vào lúc sáng sớm.

– Bệnh sương mai: Bavistin 50FL, Zoom 50SC phun sớm khi bệnh vừa mới xuất hiện.

Chú ý: Sử dụng thuốc theo nguyên tắc “4 đúng” và có thời gian cách ly an toàn.

Khoảng 45 – 50 ngày sau khi gieo là có thể thu hoạch. Mỗi ngày thu 1 lần, độ lớn trái tùy thị trường và giống. Nếu chăm sóc tốt, đất trồng tốt, làm giàn cao và đầu tư đúng mức thì thời gian thu hoạch sẽ kéo dài.

Khuyến nông TPHCM, 11/2013

Kỹ Thuật Trồng Mướp Đắng Trái Vụ

Mướp đắng là loại cây thực phẩm dễ trồng, thích ứng rộng, có thể trồng được trên nhiều loại đất khác nhau. Thời vụ thích hợp nhất là gieo trồng từ tháng 12 đến tháng 3 năm sau tuy nhiên có thể trồng mướp đắng trái vụ

Thời vụ trồng mướp đắng

Có thể trồng mướp đắng được nhiều tháng trong năm, nhưng thời vụ thích hợp nhất là gieo trồng từ tháng 12 đến tháng 3 năm sau. Ở những vùng đất cao có thể trồng sớm hơn, từ tháng 11 hoặc gieo bầu sau đó đưa ra trồng đế thuận tiện trong việc tiêu thụ sản phẩm.

Chuẩn bị đất

Đất trồng phải cày bừa kỹ, tơi xốp, sạch cỏ. Có nhiều cách trồng, nếu trồng theo luống cắm choái thì lên luống rộng 1,2m chừa rãnh 0,2 – 0,3m, nếu trồng theo bò giàn thì tạo mô, có thề trồng cho bò đất.

Mật độ trồng

Trồng theo luống cắm choái: Khoảng cách trồng 1 x 0,4 x 1 cây, số lượng cây khoảng 24.000 – 25.000 cây/ha. Lượng giống cần 10 – 12kg/ha (giống nảy mầm trên 70%).

Trồng bò giàn: Khoảng cách thông thường 5m x 0,8 x 2 cây, số lượng cây khoảng 5.000 cây/ha, lượng giống cần 1,8 – 2kg/ha (giống nảy mầm trên 10%).

Ngâm ủ giống

Trước khi ngâm ủ giống cần phơi lại giống 3 – 6 giờ để hạt khô, hút nước mạnh, nảy mầm tốt. Dùng kéo hoặc dùng cắt móng tay, cắt nhẹ đầu nhọn để hạt hút nước dễ dàng, tránh không cắt vào phần nhân hạt, sau đó đem ngâm từ 6 – 12 giờ (nếu có xử lý thuốc ngâm trong nước pha thuốc 15 phút, sau đó đãi sạch và ngâm tiếp đủ 6 – 12 giờ), vớt hạt ra để ráo, cho vào túi vải hoặc khăn ủ cho đến khi nứt nanh thì đem gieo. Nhiệt độ ủ thích hợp là 28 – 30°c.

Gieo hạt

Đặt hạt đã nứt nanh theo mật độ rồi lấp nhẹ một lớp đất mỏng lên trên. Đất trước khi gieo nên tưới nước đủ ẩm để cây mọc mầm dễ dàng.

Có 2 cách gieo:

Gieo thẳng trực tiếp trên ruộng.

Gieo bầu: Sử dụng cho gieo sớm khi đất trồng còn ướt, hoặc gieo trồng để dặm, có thể dùng bầu bằng túi nylông hoặc sọt tre.

Bón phân, chăm sóc

Tuỳ cách trồng, đất đai mà có lượng phân bón phù hợp.

Lượng phân/sào:

+ Phân chuồng hoai mục: 400 – 700kg.

+ Phân NPK (16:16:8):26 – 38kg.

Cách bón:

+ Bón lót: Toàn bộ phân chuồng.

+ Bón thúc lần 1: Sau khi gieo 10 ngày bón 4 – 6kg NPK.

+ Bón thúc lần 2: Sau khi gieo 25 ngày bón 8 – 12kg NPK.

+ Bón thúc lần 3: Sau khi gieo 45 ngày bón 8 – 12kg NPK.

+ Bón thúc lần 4: Sau khi gieo 70 ngày bón 6 – 8kg NPK.

Bón thúc kết hợp với làm cỏ, vun gốc, lấp phân. Tưới nước vừa đủ ẩm, nếu quá khô hoặc quá ẩm ướt thì không những làm ảnh hưởng đến sự sinh trưởng của cây mà còn làm cây dễ bị bệnh.

Phòng trừ sâu bệnh

Côn trùng phá hoại trên mướp đắng bao gồm nhiều loại bọ rầy, sâu đất, sâu xanh, rệp, rầy mềm, bọ trĩ…

Bệnh thường xuất hiện trên cây mướp đắng là bệnh virus, bệnh lở cổ rễ, bệnh đốm nâu trên lá, bệnh héo rũ…

Để phòng tránh sâu đất hại mướp đắng, khi gieo hạt giống nên rắc một gốc khoảng 10-15 hạt Basudm 10H, đồng thời thường xuyên kiểm tra, phòng trừ sâu bệnh kịp thời. Chú ý khi phun thuốc phòng trừ sâu bệnh nên hạn chế phun vào thời điểm mướp đắng đang trổ bông rộ.

Thời kỳ thu hoạch cần phải áp dụng thời gian cách ly thuốc bảo vệ thực vật theo hướng dẫn để bảo toàn khi sử dụng.

Thu hoạch

Sau khi gieo 42 – 45 ngày là có thể bắt đầu thu hoạch lứa đầu tiên. Thời gian thu hoạch kéo dài từ 35 – 55 ngày tuỳ theo mức độ thâm canh của người sản xuất. Năng suất bình quân của mướp đắng, có thể đạt từ 25 – 30 tấn/ha, những giống lai có năng suất cao hơn.

Một số loại sâu bệnh thường gặp ở mướp đắng Sâu hại + Ruồi đục trái

Ruồi có hình dạng và kích thước rất giống ruồi đục trái cây nhưng chỉ gây hại trên các cây họ Bầu bí. Ấu trùng là dòi có màu trắng ngà, đục thành đường ngoằn ngoèo bên trong làm quả thối vàng, rụng sớm.

Nên thu gom tiêu diệt quả rụng xuống đất, cày phơi đất sau vụ hoặc cho nước ngập mộng vài ngày để diệt nhộng.

Phun ngừa ruồi bằng các thuốc Sherpa, Karate, Cyper – alpha, Cyperan.

Nếu ruồi ở mật độ cao có thể dùng giấm pha với một ít đường và trộn với thuốc trừ sâu, xong đặt rải rác, 6 -10m một bẫy.

Cũng có thể dùng giấy báo, bao nylông để bao quả sau khi quả đậu 2 ngày.

+ Rầy lửa, bọ trĩ, bù lạch

Bù lạch có tính kháng thuốc rất cao, nên định kỳ 7 – 10 ngày/lần phun dầu khoáng DC – Tron plus (Caltex) sẽ giảm đáng kể sự tấn công của bù lạch.

Khi thấy mật độ vài ba con trên một đọt non cần phun một trong các loại như: Confidor 100SL, Admire 50EC, Danìtol 10EC, Vertimec… 0,5 – l%x, Chú ý cần thay đổi thuốc thường xuyên.

+ Rệp dưa, rầy nhớt

Còn được gọi là rầy mật, cả ấu trùng lẫn thành trùng đều rất nhỏ, dài độ 1 – 2mm, có màu vàng, sống thành đám đông ở mặt dưới lá non từ khi cây có 2 lá mầm đến khi thu hoạch, chích hút nhựa làm cho ngọn dây dưa chùn đọt và lá bị vàng.

Rầy truyền các loại bệnh siêu vi khuẩn như khám và

Rầy mật có rất nhiều thiên dịch như: bọ rùa, dòi, kiên, nhện nấm, nên chỉ phun thuốc khi mật số quá cao làm ảnh hường đến năng suất. Phun các loại thuốc phổ biến như thuốc: trừ bọ rầy dưa hoặc Trebon.

+ Bướm nhỏ, màu nâu, khi đậu có hình tam giác màu trắng ở giữa cánh hoạt dộng vào ban dêm và đẻ trứng rời rạc trên các đọt non. Trứng rất nhỏ, màu trắng, nở trong vòng 4 – 5 ngày. Sâu nhỏ, dài khoảng 8 – 10mm, màu xanh lục có sọc trắng đặc biệt ở giữa lưng, thường nhả tơ cuốn lá non lại và ở bên trong ăn lá hoặc cạp vỏ trái non. Sâu đủ lớn khoảng 2 tuần làm nhộng trong lá khô.

Phun thuốc ngừa bằng các loại thuốc phổ biến trên đọt non và trái non khi có sâu xuất hiện rộ như thuốc trừ rệp dưa, bọ rầy dưa.

Bệnh hại

+ Bệnh đốm phấn, sương mai do nấm Pseudoperoiiospora cubensis gây ra. Lúc đầu, ở mặt trên lá vết bệnh nhỏ màu xanh nhạt, sau đó chuyển sang màu vàng nâu và giới hạn trong các gân phụ của lá, nên đốm bệnh có hình góc cạnh. Bên dưới ngay vết bệnh có lớp tơ nấm lúc đầu màu trắng, sau đó chuyển sang màu vàng tím. Nhiều vết bệnh liên kết lại làm lá vàng, cây phát triển chậm, quả nhỏ kém chất lượng. Bệnh phát triển mạnh trong điều kiện độ ẩm cao.

Phun Curzat M – 8, Mancozeb 80 WP, Copper – zinc, Zm 80WP, Benlate – c 50 WP hoặc Ridorml 25VYP 1 – 2% kết hợp tỉa bỏ lá già.

+ Bệnh thán thư do nấm Colletotrichum lagenanum gây nên. Bệnh gây hại trên hoa, cuống quả, quả non và cả quả chín. Vết bệnh trên quả có màu nâu tròn, lõm, khi bệnh nặng các vết này liên kết thành mảng to gây thối quả và làm quá rụng sớm.

Phun Manzatfc 200, Mancozeb 80WP, Antracol 70w, Curzatp MS, Copper – B. Topsin M, Benlat – C 50WP nồng độ 2 – 3%.

Kỹ Thuật Trồng Mướp Đắng Tại Nhà

Khổ qua là một trong những loại rau phổ biến nhất được trồng ở Đông Nam Á. Cũng giống như dưa chuột, dưa leo hay bí ngô nó thuộc về loại thân leo. Một bản địa của tiểu lục địa Ấn Độ nó được sử dụng trong các món ngon châu Á. Nó là một trong những loại rau bổ dưỡng và có nhiều công dụng chữa bệnh. Nó có một hương vị độc đáo đắng và giòn.

Để có những hạt giống mướp đắng chất lượng, bạn nên chọn những quả mướp đắng to, mập và cầm chắc tay. Ngoài ra, bạn có thể mua hạt giống mướp đắng tại các cửa hàng hạt giống uy tín.

Xử lý hạt giống bằng cách ngâm vào nước ấm theo công thức 2 sôi 3 lạnh ngâm trong vòng 5-6 giờ sau đó vớt ra đem ủ vào khăn ẩm. Sau 24 giờ đem rửa sạch hết lớp nhờn ngoài vỏ hạt, rồi đem ủ lại đến khi hạt nứt nanh thì đem gieo.

Khi gieo, đặt hạt theo hướng cho đầu nhọn đã nứt nanh xuống dưới, phủ lên trên một lớp đất mỏng. Sau đó tưới nước. Khoảng 5 ngày hạt giống sẽ bắt đầu nảy mầm và vươn lên cao

Ngâm vào nước ấm theo công thức 2 sôi 3 lạnh ngâm trong vòng 5-6 giờ

Sau khoảng 3 tuần cây đạt chiều cao khoảng 10 đến 15cm và đã ra 2, 3 lá thật

Bước 3: Làm giàn cho cây mướp đắng

Làm giàn cho cây mướp đắng

Khi cây cao 25 đến 30cm, bắt đầu ra từ 5 đến 6 lá thật và đã bắt đầu xuất hiện tua cuốn, ta đem trồng cây ra chậu lớn hơn hoặc trồng ra hẳn đất vườn rồi làm giàn cho chúng.

Cây mướp đắng khi đã có tua cuốn thì rất mau lớn, bạn có thể tận dụng mắc lưới để cho mướp đắng leo giàn.

Chuyển cây con ra nơi trồng đã định sẵn và tiến hành làm giàn cho chúng leo. Bạn cần tưới nước thường xuyên khoảng 2 lần một ngày để đảm bảo độ ẩm cho cây sinh trưởng và phát triển.

Cần tưới nước thường xuyên khoảng 2 lần một ngày để đảm bảo độ ẩm cho cây sinh trưởng và phát triển.

Bước 4: Chăm sóc và thu hoạch

Hoa thường bắt đầu xuất hiện trên giàn leo trong vòng một vài tuần lễ sau khi trồng cây. Hoa đực sẽ nở đầu tiên còn hoa cái có một phần bầu nhỏ ở cuống hoa sẽ nở tiếp sau đó khoảng một tuần.

Hoa thường bắt đầu xuất hiện trên giàn leo trong vòng một vài tuần lễ sau khi trồng cây

Bạn có thể để ong bướm thụ phấn cho hoa hoặc có thể tự làm. Chú ý là hoa đực chỉ sống được khoảng một ngày, nở vào buổi sáng và rơi xuống gốc cây vào lúc chiều tối.

Sau khi hoa nở khoảng 5 ngày thì cây bắt đầu cho ra trái. Những trái non nhú ra từ phần cuống sau khi hoa tàn, dần dần theo thời gian sẽ phát triển to lên đến kích thước chuẩn.

Ở giai đoạn này nên ngắt bỏ bớt lá quá dày mọc gần quả non để tạo điều kiện cho quả non nhận đủ ánh sáng để phát triển.

Bạn có thể để ong bướm thụ phấn cho hoa hoặc có thể tự làm

Mướp đắng – khổ qua là loại cây dễ trồng, dễ sống, nhưng để đạt được hiệu quả cao nhất, bạn hãy trồng cây trên đất cát pha giàu chất hữu cơ tơi xốp. Cần tưới nhiều nước cho cây, nhất là giai đoạn ra hoa và tạo quả. Bạn cũng có thể bón lót cho cây lúc mới trồng và bón thúc cho chúng vào mỗi thời điểm quan trọng.

Trồng mướp đắng có hai vụ, hè thu và đông xuân, trong đó vụ hè thu cho năng suất cao hơn nhiều. Kể từ khi gieo trồng đến lúc quả trưởng thành chỉ mất khoảng 2 tháng. Khi cây ra quả, cứ 2 đến 3 ngày là bạn có thể có trái để dùng.

Ngoài làm thực phẩm bổ dưỡng, trái mướp đắng còn là một bài thuốc quý, có tính mát, giúp thanh nhiệt lợi tiểu. Nước cốt mướp đắng tươi có tác dụng hạ đường huyết tốt, là món ăn lý tưởng cho người bệnh tiểu đường và đặc biệt chúng còn giúp ngăn ngừa căn bệnh hiểm nghèo ung thư.