Câu Hỏi Về Phân Bón Hóa Học Lớp 11 / Top 7 # Xem Nhiều Nhất & Mới Nhất 2/2023 # Top View | Duhocaustralia.edu.vn

Tóm Tắt Và Giải Hóa Lớp 9 Bài 11: Phân Bón Hóa Học

a) Phân bón hóa học

– Phân bón hóa học là những hợp chất hóa học chứa các nguyên tố dinh dưỡng, được bón cho cây nhằm nâng cao năng suất cây trồng.

– Các nguyên tố dinh dưỡng cần cho cây trồng như: N, K, P, Ca, Mg, B, Cu, Zn,…

b) Những phân bón hóa học thường dùng

Phân bón đơn (chỉ chứa một trong ba nguyên tố dinh dưỡng chính là N, P, K)

Phân đạm (chứa N): Một số phân đạm thường dùng là

– Ure CO(NH 2) 2, tan trong nước, chứa 46% nitơ.

– Amoni nitrat NH 4NO 3, tan trong nước, chứa 35% nitơ.

Phân lân (chứa P): Một số phân lân thường dùng là

– Photphat tự nhiên thành phần chính chứa Ca 3(PO 4), không tan trong nước, tan chậm trong đất chua.

Phân kali (chứa K):

Những phân kali thường dùng là KCl, K 2SO 4,… đều dễ tan trong nước.

Phân bón dạng kép (chứa hai hoặc cả ba nguyên tố dinh dưỡng N, P, K)

Phân bón vi lượng: chứa một lượng nhỏ các nguyên tố như: bo, kẽm, mangan,…dưới dạng hợp chất.

2. Hướng dẫn giải bài tập Hóa học 9 bài 11:

Bài 1 trang 39

a) Hãy cho biết tên hóa học của những phân bón nói trên.

b) Hãy sắp xếp những phân bón này thành 2 nhóm phân bón đơn và phân bón kép.

c) Trộn những phân bón nào với nhau ta được phân bón kép NPK ?

a) Tên hóa học của phân bón :

KCl: Kali clorua

NH 4 Cl: Amoni clorua

KNO 3: Kali nitrat

b) Hai nhóm phân bón :

– Phân kali: KCl

c) Phân bón kép NPK :

Bài 2 trang 39

Trích mẫu thử.

Cho dung dịch Ca(OH) 2 vào các ống nghiệm chứa ba mẫu phân bón trên và đun nóng :

Không có hiện tượng là KCl.

Bài 3 trang 39

a) Nguyên tố dinh dưỡng nào có trong loại phân bón này?

b) Tính thành phần phần trăm của nguyên tố dinh dưỡng trong phân bón.

c) Tính khối lượng của nguyên tố dinh dưỡng bón cho ruộng rau.

m N = 2 x 14 x 1 = 28 (g)

Thành phần phần trăm của nguyên tố dinh dưỡng trong phân bón :

c) Khối lượng của nguyên tố dinh dưỡng bón cho ruộng rau :

→ x = (28 x 500) / 132 = 106 (g)

Vậy khối lượng của nguyên tố dinh dưỡng bón cho ruộng rau là 106 (g)

3. Hướng dẫn giải bài tập Sách bài tập Hóa học 9 bài 11:

Bài 11.1 trang 14

Ba nguyên tố cơ bản là chất dinh dưỡng cho thực vật, đó là : nitơ (N), photpho (P), kali (K).

Hợp chất của nitơ làm tăng trưởng lá cây và tinh bột trong ngũ cốc. Hợp chất của photpho kích thích bộ rễ phát triển và hoa quả chín sớm.

Hợp chất của kali tăng cường sức chịu đựng cho thực vật.

Dùng số liệu của bảng, hãy :

a) Vẽ biểu đồ biểu thị chất dinh dưỡng trong mẫu phân bón 1.

b) Vẽ biểu đồ so sánh hàm lượng của nitơ có trong 4 loại phân bón.

c) Giới thiệu mẫu phân bón cho ngô, khoai để có hàm lượng nitơ bằng hàm lượng photpho và có hàm lượng kali cao.

a) Biểu đồ biểu thị chất dinh dưỡng

Bài 11.2 trang 14

Lấy một lượng nhỏ mỗi mẫu phân bón vào ống nghiệm. Thêm 4 – 5 ml nước, khuấy kĩ và lọc lấy nước lọc.

– Lấy 1 ml nước lọc của hai loại phân bón còn lại, thử bằng dung dịch AgNO 3, nếu có kết tủa trắng thì phân bón đó là KCl :

– Nước lọc nào không có phản ứng hoá học với hai thuốc thử trên là NH 4NO 3.

Bài 11.3 trang 14

Trong công nghiệp, người ta điều chế phân đạm urê bằng cách cho khí amoniac NH 3 tác dụng với khí cacbon đioxit CO 2 :

Ghi chú : Ngoài ra còn có những phương pháp hoá học khác.

Để có thể sản xuất được 6 tấn urê, cần phải dùng

a) Bao nhiêu tấn NH 3 và CO 2 ?

a) Phương trình hóa học :

2.17g 44 g 60 g

? tấn ? tấn 6 tấn

m NH3 = (6,2 x 17) / 60 = 3,4 (tấn)

m CO2 = 6,44 / 60 = 4,4 (tấn)

b) Phương trình hóa học :

Số mol urê là :

n urê = m / M = 6000000/60 = 100000 (mol)

Theo phương trình hóa học, ta có :

n NH3 = 2n ure = 2 x 100000 = 200000 (mol)

V NH3 = n x 22,4 = 200000 x 22,4 = 4480000 = 4480 (m 3)

Theo phương trình hóa học, ta có :

V CO2 = 100000 x 22,4 = 2240000 lít = 2240 (m 3)

Bài 11.4 trang 15

Điều chế phân đạm amoni nitrat NH 4NO 3 bằng phản ứng của canxi nitrat Ca(NO 3) 2 với amoni cacbonat (NH 4) 2CO 3.

a) Viết phương trình hoá học.

b) Phản ứng này thuộc loại phản ứng nào ? Vì sao phản ứng này có thể xảy ra được ?

c) Cần phải dùng bao nhiêu tấn canxi nitrat và amoni cacbonat đế sản xuất được 8 tấn phân đạm amoni nitrat ?

a) Phương trình hoá học :

b) Phản ứng này thuộc loại phản ứng trao đổi giữa hai dung dịch muối. Phản ứng xảy ra được vì tạo thành chất kết tủa là CaCO 3.

c) Tính khối lượng các chất tham gia :

Để sản xuất được 8 tấn NH 4NO 3 cần :

Và (168 x 8)/160 = 8,2 tấn Cu(NO 3) 2

Bài 11.5 trang 15

Cho 6,8 kg NH 3 tác dụng với dung dịch H 3PO 4 thấy tạo ra 36,2 kg hỗn hợp hai muối NH 4H 2PO 4 và (NH 4) 2HPO 4 theo phương trình hoá học :

a) Hãy tính khối lượng axit H 3PO 4 đã tham gia phản ứng

b) Tính khối lượng mỗi muối được tạo thành.

a) Theo định luật bảo toàn khối lượng, ta có :

b) Gọi khối lượng muối (NH 4) 2HPO 4 là x kg ⇒ m NH3 phản ứng là 34x/132 (kg)

Ta có:

Đây là nội dung tóm tắt và giải bài tập Chương 1 bài 11: Phân bón hóa học của chương trình hóa học lớp 9 mà các bạn có thể tham khảo. Mời các bạn cùng tham khảo các bài viết tương tự trong chuyên mục : Hóa học lớp 9

7 Câu Hỏi Về Em Bé Mà Cha Mẹ Mới Có Con Hỏi Trong Lớp Học Làm Cha Mẹ

Lời thoại của video ’7 câu hỏi về em bé mà mọi phụ huynh mới có con đều hỏi: video Lớp học làm cha mẹ nhỏ’

Bạn có biết rằng em bé của bạn đang phát triển trí nhớ từ khi còn nhỏ hai hoặc ba tuần tuổi?

Một đứa trẻ hai hoặc ba tuần tuổi sẽ nhớ mùi của bạn.

Bạn đã hỏi tôi rất nhiều câu hỏi mà nhiều bậc cha mẹ có về đứa con nhỏ của họ lớn lên và tôi đã ở đây để trả lời chúng.

Xin chào, tên tôi là Giáo sư Frank Oberklaid và đây là Lớp học Làm cha mẹ Nhỏ của tôi.

Tại sao bé ngủ nhiều?

Em bé không có nhận biết rằng theo thói quen và giờ sinh học chúng ta là ngủ vào ban đêm và thức vào ban ngày. Vì vậy, các con ngủ trong ba hoặc bốn giờ thường xuyên, thức dậy để ăn và sau đó trở lại giấc ngủ.

Khi bộ não của các bé phát triển, có những lý do làm các bé không ngủ bởi vì có những điều các bé tò mò muốn tìm hiểu; Các bé bước vào thế giới của mình, cha mẹ nói chuyện với các bé, đọc cho bé nghe. Vì vậy, các bé nhận thức và bắt đầu thói quen thức trong thời gian dài hơn, tham gia và tương tác với cha mẹ và người chăm sóc các bé và thế giới xung quanh, rồi lại ngủ thiếp đi.

Não bé có thể được kích thích trong khi nó vẫn còn trong bụng mẹ không?

Một thời gian, một số năm trước đây, người ta đã nghĩ rằng những đứa trẻ được tiếp xúc với âm nhạc cổ điển làm cho chúng thông minh hơn.

Không có bằng chứng xác thực nào cho thấy trẻ sơ sinh nghe nhạc cổ điển khiến chúng thông minh hơn.

Mặt khác, nó chắc chắn không làm tổn thương. Vì vậy, nếu cha mẹ muốn giới thiệu âm nhạc vào gia đình, thì đó là một ý tưởng tuyệt vời bởi vì cha mẹ nhẹ nhàng thưởng thức âm nhạc, cảm giác đó được truyền sang các bé và các bé cũng cảm nhận được cảm giác bình yên đó.

Vì vậy, có rất nhiều lý do tại sao âm nhạc tốt cho trẻ nhỏ còn việc đó có giúp bé trở nên thông minh hơn không thì chắc chắn không phải chỉ có mỗi nghe nhạc đâu.

Dinh dưỡng ảnh hưởng đến sự phát triển não bộ như thế nào?

Một em bé sẽ nhận được tất cả các nhu cầu dinh dưỡng cần thiết từ sữa mẹ và chúng tôi nói rằng nó thực sự quan trọng đối với các bà mẹ khi nỗ lực cho con bú.

Sau đó, sẽ đến thời kỳ nguy hiểm đối với trẻ nhỏ ở một số quốc gia nơi an toàn vệ sinh thực phẩm, chất lượng cũng như sự đa dạng có vấn đề, nơi mà thức ăn không có đủ thức ăn để đặt lên bàn.

Điều đó có thể dẫn đến cả việc còi cọc về nhận thức – nghĩa là trẻ bị chậm phát triển cả trí não và thể trạng.

Tại sao trẻ sơ sinh cần sự tiếp xúc của con người?

Hiện tại có một bằng chứng nghiên cứu khá tốt về tầm quan trọng của sự đụng chạm da kề da với trẻ sơ sinh, không chỉ đối với con người mà trên thực tế, tất cả các loài động vật.

Đôi khi chúng tôi nói về việc chăm sóc chuột túi, về việc đặt một đứa trẻ sơ sinh lên người mẹ từ giai đoạn rất sớm và điều đó an ủi cho đứa trẻ, nó [cũng] làm dịu cho người mẹ. Vì vậy, vì rất nhiều lý do, việc liên lạc rất quan trọng.

Bạn tích cực chơi với con bao nhiêu là đủ?

Trẻ em vô cùng tò mò; các con muốn khám phá môi trường xung quanh của mình. Mọi thứ đều rất mới, đó là một thế giới rộng lớn ngoài kia và vì thế cha mẹ không nên cản trở điều đó. Điều cha mẹ cần làm là đảm bảo con mình được an toàn tuyệt đối.

Đừng cố gắng và uốn nắn trẻ quá nhiều. Nhưng có rất nhiều cơ hội đê học ví dụ, hát cho trẻ nghe, đọc cho trẻ nghe, đưa trẻ đi dạo trên phố – ở đó, một cây, có một con chó con, có một chiếc ô tô, có một ngôi nhà.

Thức tế thì có rất nhiều điều như thế, nhưng đừng cản trở trẻ vì các con rất sinh ra rất tò mò muốn khám phá.

Làm thế nào để chúng ta tiếp cận và khuyến khích các con học ngôn ngữ?

Khi còn là trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ mới biết đi bắt đầu phát triển ngôn ngữ như, những điều rất đơn giản – ‘con chó,‘ bye bye’, ‘ta ta’ v.v.

Trẻ nhỏ thích lặp đi lặp lại, vì vậy để nghe cùng một bài hát hết lần này đến lần khác, đọc cùng một cuốn sách, chúng sẽ bắt đầu thấy những mô hình ngôn ngữ là gì. Vì vậy, chúng tôi khuyến khích cha mẹ nói chuyện với trẻ nhỏ rất nhiều, để hát cho trẻ nhỏ.

Đồng thời không nên quá áp đặt quan điểm của mình vào cuộc trò chuyện; thay phiên nhau trao đổi, đôi khi chúng tôi gọi cách trò chuyện này ‘đưa đi đưa lại – các con hỏi điều gì đó, cha mẹ trả lời điều đó và ngược lại. Quan trọng nhất là chúng ta có thể phản ánh những gì trẻ nói.

Điều gì là cách tốt nhất để dạy con bạn các ngôn ngữ khác nhau?

Tôi nghĩ điều quan trọng là cần có sự nhất quán, để trẻ không bị nhầm lẫn. Vì vậy, có những lúc cha mẹ sử dụng chung một ngôn ngữ sẽ thấy hiệu quả. Đôi khi một hoạt động, một ngôn ngữ cũng hiêu quả. Nhưng cuối cùng thì bọn trẻ sẽ tự sắp xếp và sử dụng cả hai ngôn ngữ một cách thích hợp.

Trong những năm đầu đời, những gì bé cần là sự chăm sóc chu đáo. Các bé cần một môi trường nuôi dưỡng. Các con cần cha mẹ điều chỉnh phù hợp cho trẻ nhỏ. Cha mẹ chính là thầy cô giáo đầu tiên của em bé.

Khi cha mẹ nói chuyện với trẻ, hát cho trẻ nghe, đọc cho trẻ nghe, tạo ra những trải nghiệm kích thích này, đã tạo ra sự thôi thúc học tập này – tất cả mạng lưới này mạng này đang được phát triển trong não. Và những nền tảng học tập trong những năm đầu tiên đó rất quan trọng bởi vì chúng đặt nền móng cho sự nghiệp

Nếu cha mẹ cung cấp tất cả những thứ đó, thì bộ não của đứa trẻ sẽ phát triển và trưởng thành và hoàn thành tất cả những tiềm năng mà chúng ta muốn từ tất cả những đứa trẻ của chúng ta.

Giáo sư Frank Oberklaid, Giám đốc Trung tâm Sức khỏe Trẻ em Cộng đồng tại Bệnh viện Hoàng gia Trẻ em Melbourne và Viện Nghiên cứu Trẻ em Murdoch.

Phân Bón Giả: Day Dứt Những Câu Hỏi

TP – Các loại phân bón giả tràn lan trên thị trường từ lâu gây nhức nhối dư luận. Nhiều báo đài liên tục phản ánh nỗi khổ của nông dân vì phân bón giả, chỉ đích danh các địa chỉ sản xuất phân bón trái phép, nhưng nhiều vụ việc chưa được xử lý đủ sức răn đe.

“Bắt cóc bỏ dĩa”

Gần cuối tháng 2/2020, đồng bào buôn Tul (xã Ea Tul, huyện Cư M’gar, tỉnh Đắk Lắk) thông tin đến báo Tiền Phong, cửa hàng xăng dầu số 2 của Doanh nghiệp tư nhân Thương mại Đức Năng bày bán loại phân bón dấu hiệu bất thường. Trên bao bì thiếu các thông tin giấy phép sản xuất, tiêu chuẩn cơ sở, mã định danh mặt hàng, ngày sản xuất, hạn sử dụng.

Phóng viên về tận nơi, người trực cửa hàng xác nhận ở đây bán phân bón Tam Nông, bao bì thiếu thông tin đúng như phản ánh. Lần theo địa chỉ in trên bao phân, chúng tôi đến thôn 10, xã Hòa Thắng, TP Buôn Ma Thuột, thấy cánh cổng màu đỏ đóng kín. Trên một thân cây cao gắn bảng tên “Công ty TNHH phân bón Tam Nông-Ea Kmat” (Cty Tam Nông) kèm số điện thoại để bàn trùng với số điện thoại ghi trên bao phân bán ở cửa hàng, và số điện thoại của Giám đốc Cty.

Tại Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Đắk Lắk, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của Cty Tam Nông có ngành trồng trọt và sản xuất phân bón. Tuy nhiên, Cty này chưa từng được Cục Bảo vệ thực vật cấp Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất phân bón theo quy định.

Ông Nguyễn Thế Ân- Trưởng Phòng Thanh tra pháp chế Bảo vệ thực vật (BVTV) thuộc Sở NN&PTNT Đắk Lắk khẳng định không thể có sản phẩm của Cty Tam Nông bán trên thị trường. Cách đây mấy năm, Phòng nhận đơn tố cáo Cty Tam Nông sản xuất phân bón chui, lập đoàn kiểm tra đến tận nơi nhưng không vào được do cổng xưởng khóa kín. Phải có thêm Công an vào cuộc mới biết Cty này chưa có giấy phép sản xuất phân bón.

Do Cty Tam Nông tái phạm, tháng 11/2019, UBND tỉnh Đắk Lắk ra Quyết định 3513 xử phạt hành chính 130 triệu đồng về hành vi sản xuất phân bón khi chưa được cấp phép. Tuy nhiên Quyết định 3513 lại ghi hình thức xử phạt bổ sung là “Đình chỉ hoạt động sản xuất phân bón 3 tháng”, cũng không buộc Cty này phải thu hồi toàn bộ sản phẩm đang lưu hành.

Theo báo cáo của Đoàn kiểm tra liên ngành 389- Cục Quản lý thị trường Đắk Lắk, năm 2019 Đoàn đã kiểm tra 14 cơ sở, lấy 35 mẫu gửi đi kiểm định chất lượng. Sau đó xử lý 5 cơ sở vi phạm vì bán phân bón không phù hợp với tiêu chuẩn chất lượng đã công bố; hết hạn sử dụng… Tổng số tiền xử phạt hành chính… 68,5 triệu đồng.

Nhờn thuốc từ vụ Thuận Phong?

Đại tá Nguyễn Văn Kim, Phó giám đốc, thủ trưởng Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Đồng Nai với PV báo Tiền Phong ngày 28/2/2020 rằng vụ Thuận Phong, công an Đồng Nai đã khép lại, khi chúng tôi hỏi ông về tiến trình xử lý vụ phân bón Thuận Phong.

Đại tá Kim khẳng định: “Tất cả các bộ ngành đều đã trả lời cơ quan điều tra đó không phải là phân bón giả” nên chúng tôi đã kết thúc vụ án. Mà đó cũng đâu phải là vụ án? Có khởi tố đâu mà gọi là vụ án? Mấy lần trước, do không chịu được áp lực dư luận, các văn bản của 3 Bộ viết “có thể coi là phân bón giả”, đều đóng dấu Mật. Viện và Tòa Tối cao không đồng ý, vì luật không thể nói “có thể coi là”, mà phải khẳng định là giả hay không giả. Về nguyên tắc tố tụng không thể dùng văn bản đóng dấu mật để đưa ra xử lý người ta… Sau khi dư luận và Quốc hội đặt ra nhiều câu hỏi, Viện KSTC đã chỉ đạo Viện KS Đồng Nai hủy quyết định không khởi tố vụ án để điều tra lại một số nội dung. Chúng tôi đã tiến hành trưng cầu giám định tư pháp 3 Bộ, là Bộ Công Thương, Bộ NN&PTNT, và Bộ KHCN. Cuối năm 2019 cả 3 Bộ đều trả lời cơ quan điều tra “không đủ căn cứ kết luận phân bón Thuận Phong là phân bón giả”, nên việc cuối cùng Viện KS phải kết thúc vụ này ở đó. Còn Công an Đồng Nai đã khép lại hồ sơ, không làm gì tiếp nữa. Phóng viên cứ hỏi Viện KSND Đồng Nai”.

PV Tiền Phong hỏi ông Huỳnh Văn Lưu-Viện trưởng Viện KSND tỉnh Đồng Nai biết gì về văn bản trả lời mới nhất của 3 Bộ như đại tá Kim vừa nói? Ông Lưu trả lời nhiệm vụ thu thập tin báo, trưng cầu giám định thế nào bây giờ là của Công an chứ không phải của Viện Kiểm sát. Vì chưa khởi tố vụ án, nên Viện Kiểm sát chỉ phân công kiểm sát viên giám sát việc giải quyết tin báo. Tất cả hồ sơ nằm ở Phòng PC 03, Viện Kiểm sát có gì đâu mà cung cấp?

Còn nhớ, cả Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc và Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình đều đã nhiều lần chỉ đạo các cơ quan chức năng tỉnh Đồng Nai phải xử lý vụ sản xuất phân bón giả với khối lượng lên đến hàng nghìn tấn này theo đúng các quy định pháp luật. Đích thân Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình-Trưởng ban chỉ đạo 389 Quốc gia từng khẳng định trước dàn lãnh đạo tỉnh Đồng Nai, rằng đã quá đủ yếu tố để kết luận Cty Thuận Phong sản xuất phân bón giả, đồng thời nghiêm khắc phê bình các cơ quan tỉnh ngâm dầm vụ việc, khiến dân mất niềm tin.

Trao đổi với PV Tiền Phong, một vị lãnh đạo thuộc Bộ KH&CN khẳng định quan điểm của Bộ trong vụ này trước sau như một, rằng đó là hàng giả!

Còn nhớ từ ngày 24/4/2015, đoàn công tác của Ban 389 Quốc gia phối hợp Ban chỉ đạo 1389 Thanh tra Bộ Quốc phòng, các cơ quan chức năng tỉnh Đồng Nai bất ngờ phát hiện điểm sang chiết và dán nhãn “Made in USA” lên các loại phân bón do Cty Thuận Phong sản xuất tại một địa điểm khuất vắng thuê lại của đơn vị quân đội. Ngày 9/10/2015, PV báo Tiền Phong chứng kiến lực lượng chức năng buộc Giám đốc Văn phòng đại diện của Cty Thuận Phong tại Buôn Ma Thuột phải chỉ đạo nhân viên mở cửa kho, lập biên bản hiện trạng cả kho chứa đầy phân bón có nhiều dấu hiệu giả mạo, đang tiếp tục bán trái phép cho nông dân Tây Nguyên.

Giám định lần đầu các lô hàng của Thuận Phong cho ra kết quả tới 19/29 mẫu tỉ lệ chất chính dưới 70%, là hàng giả phân bón về chất lượng. Giám định lần sau cho thấy chất lượng phân bón còn kém hơn. Cty Thuận Phong còn làm giả bao bì, giả công dụng, mạo danh nơi sản xuất đóng gói, giả mạo dấu hợp quy chất lượng Quacert, đăng ký mở văn phòng đại diện nhưng hoạt động như một chi nhánh để trốn thuế, kinh doanh phân bón trái phép… Cty Thuận Phong cũng từng bị UBND tỉnh An Giang xử phạt về hành vi sản xuất kinh doanh phân bón giả. Một thực tế cho thấy khi vụ phân bón giả Thuận Phong được xử lý theo hướng xử phạt hành chính, các Bộ ngành bất bình phản đối, gồm Bộ KH&CN, Bộ NN&PTNT, Bộ Công Thương, Bộ Tư pháp, Bộ Quốc phòng, Văn phòng Ban chỉ đạo 389 Quốc gia…

Trung ương Hội Nông dân Việt Nam, Hiệp hội Phân bón Việt Nam và 5 Công ty Luật đã nhiều lần gửi đơn kiến nghị lên Thủ tướng Chính phủ, đề nghị phải khởi tố Cty Thuận Phong. Nhiều đại biểu Quốc hội cũng khẳng định việc chưa xử lý nghiêm hành vi sản xuất phân bón giả của Cty Thuận Phong là không thượng tôn pháp luật, bất công với hơn 60 triệu nông dân.

Những Câu Thường Hỏi Về Lan – Bài 1

Những Câu Thường Hỏi Về Lan: Xin chỉ cho tôi cách nào cho hoa nở vào dịp Tết.  Lan đất Cymbidium, nếu củ lan không đủ lớn hoặc không có những đêm lạnh dưới 55oF sẽ không ra hoa

Tổng hợp Những Câu Thường Hỏi Về Lan – Bài 1

Những Câu Thường Hỏi Về Lan: Xin chỉ cho tôi cách nào cho hoa nở vào dịp Tết.  Lan đất Cymbidium, nếu củ lan không đủ lớn hoặc không có những đêm lạnh dưới 55oF sẽ không ra hoa

1. KHÔNG RA HOA

Hỏi: Tại sao lan của tôi xanh tốt mà lại không ra hoa?

Đáp: Lan xanh tốt mà không ra hoa, 80% nguyên nhân là do thiếu ánh sáng. Lá lan xanh thẫm và mềm rũ xuống chứng tỏ thiếu ánh sáng. Lá lan phải có mầu xanh vàng như trái ô liu (olive) và phải cứng mới là đủ nắng. Nắng sáng hay chiều cũng được nhưng cần phải che lưới cho khỏi bị cháy lá.

Một vài loại lan như Cymbidium, Sobralia, Epidendrum, Vanda, Dendrobium cần phải nhiều nắng mới ra hoa. Ngoài ra có nhiều loại lan Dendrobium nếu phân bón quá nhiều Nitrogene hay tưới nhiều nước cũng không ra hoa. Lan đất Cymbidium, nếu củ lan không đủ lớn hoặc không có những đêm lạnh dưới 55oF sẽ không ra hoa. Nếu nhiệt độ giữa ban ngày và ban đêm không cách nhau 10-15oF nhiều loại lan sẽ không có hoa.

2. LÁ MỀM VÀ NHĂN NHEO

Hỏi: Tôi có 2 cây lan, một cây lá to bằng bàn tay,chùm hoa mầu tím hồng, hình như con bướm và một cây có chiếc bẹ và một lá. Tôi vẫn để trong nhà và tưới nước hàng tuần, nhưng không hiểu vì sao lá nhăn nheo và mềm rũ xuống.

Đáp: Thực khó lòng trả lời khi không biết rõ là loại lan nào. Khi mua lan xin nhớ hỏi người bán tên cây lan để dễ dàng cho việc nuôi trồng, vì cách trồng mỗi loại khác nhau. Nhưng theo lời tả, cây thứ nhất có lẽ là Hồ điệp (Phalaenopsis) cây thứ hai có lẽ là Cát Lan (Cattleya). Cả hai đều có triệu chứng bị thối rễ. Khi rễ bị thối, cây không còn hút được nước cho nên lá nhăn nheo và mềm. Trường hợp này, lấy cây ra khỏi chậu cắt bỏ rễ thối rắc bột diêm sinh (sulfur) rồi bỏ vào bao nylon bịt kín lại để vào chỗ rợp, khi nào thấy cây ra rễ sẽ trồng lại vào chậu.

3. TƯỚI NƯỚC

Hỏi: Xin cho biết bao nhiêu lâu mới tưới một lần và tưới như thế nào mới đủ. Tôi nghe nói tưới bằng nước mưa hay nước lọc tốt hơn nước máy có đúng hay không?

Đáp: Thông thường vào muà hè nếu trời không mưa, tưới 2 lần một tuần. Mùa thu, mùa xuân mỗi tuần một lần. Mùa đông 2-3 tuần một lần. Nhưng mỗi loại lan một khác, mùa hè Vanda tưới mỗi ngày 2-3 lượt, Cymbidium có thể tưới 2 ngày một lần, Cattleya và nhiều loại khác cần phải khô rễ rồi mới tưới.

Chậu nhỏ cần tưới thường xuyên hơn là chậu lớn, trung bình chậu 2″ tưới 3 ngày 1 lần, chậu 4″ tưới 5 ngày 1 lần, chậu 8″ tưới tuần 1 lần. Khi tưới dung lượng nước tương đương với chậu cây, thí dụ chậu 1 gallon cần tưới 1 gallon nước. Tưới cho thật đẫm và thưa không nên tưới mỗi ngày một ít.

Nước mưa rất tốt cho việc tưới lan, nước lọc (reverse osmosis) cũng tốt nhưng không nên dùng nước lọc bằng muối (soft water). Độ pH của nước cần ở mức từ 4.0 đến 7.0 và độ muối trong nước (Total dissolved salts) TDS cần phải dưới 500 ppm (parts per million).

4. TRỒNG LAN TRONG CHẬU NÀO TỐT HƠN

Hỏi: Xin cho biết lan trồng trong chậu nào tốt hơn?

Đáp: Lan có thể trồng trong nhiều loại chậu, tuy nhiên mỗi loại chậu có một đặc tính riêng.

Chậu đất rất tốt, chóng khô nước nhưng dễ vỡ và hay bị đóng muối.

Chậu Plastic giữ nước lâu hơn và rẻ tiền hơn.

Giỏ gỗ treo (Hanging basket) thoáng gió, mau khô nhưng hay bị mục, thích hợp với các loại Vanda, Aerides, Stanhopea và những loại có dò hoa mọc ở phía dưới.

5. PHÂN BÓN LOẠI NÀO TỐT

Hỏi: Trên thị trường có quá nhiều loại phân bón, xin chỉ cho loại nào thích hợp với lan, mầu xanh hay mầu vàng?

Đáp: Phân bón lan có nhiều nhãn hiệu khác nhau, có nhiều thứ giá quá đắt nhưng chưa chắc đã tốt hơn. Có loại mầu xanh, mầu hồng hay mầu vàng. Những mầu sắc này không quan trọng gì cả, nhà chế tạo dùng mầu để phân biệt giữa các loại. Nên biết rằng bất cứ loại phân bón nào cũng có 3 nhóm chữ số: thí dụ 25-10-25. Nhóm đầu 25 chỉ lượng Nitrogene cần thiết cho lá, nhóm thứ hai 10 chỉ lượng Phosphorus cần thiết cho hoa, nhóm thứ ba 25 chỉ lượng Potassium cần cho củ và rễ. Không nên mua những loại dùng Urea để tạo thành Nitrogene bởi vì Urea phải 7-10 ngày mới ngấm, khi tưới nước, Urea chưa ngấm đã bi trôi đi hết. Chỉ nên bón bằng những loại phân hòa tan trong nước, không nên rắc phân viên (cube), hay que (stick) vì sẽ làm cháy rễ. Nếu thời tiết dưới 70oF, không nên rắc phân hột chậm tan (slow release) bởi vì loại này khi bị lạnh, vỏ bọc ngoài không vỡ ra được.

Thông thường vào muà xuân người ta bón phân 30-10-10. Khi cây lan đã trưởng thành đổi sang loại phân thúc cho ra hoa (blossom booster) 10-30-30 hay 0-10-10 chẳng hạn. Nếu không muốn thay đổi, dùng loại phân 20-20-20 hay 15- 15-15. Gần đây trường Đại học cuả tiểu bang Michigan (Michigan State University) đã nghiên cứu thành công trong việc xử dụng loại phân 19-4-23 tưới với nước giếng tại Michigan và loại 13-3-15 dùng với nước lọc.

6. ĐẦU LÁ BỊ CHÁY

Hỏi: Đầu lá Cymbidium hay bị cháy, xin cho biết tại sao?

Đáp: Đầu lá bị cháy thường do phân bón quá nhiều, mỗi lần bón phân chất muối trong phân bón đọng lại trong chậu. Pha Magnesium sulfate (Epson salt) một thìa súp cho 1 gallon nước, tưới cho thật đẫm, vài giờ sau xả nước cho sạch và cắt bỏ đầu lá, mỗi tháng tưới một lần.

7. LÁ BỊ ĐỐM ĐEN

Hỏi: Lá lan thường hay bị đốm den, có phải là virus hay không? xin cho biết nguyên nhân và cách chữa.

Đáp: Lá lan bị đốm hay có những chấm đen, thường do khi tưới nước rồi thời tiết lạnh xuống mấy loại vi khuẩn hay nấm độc tác hại. Do đó khi trời lạnh nên giữ lan cho khô. Chữa trị bằng cách phun thuốc Benlate (Benomyl) hay Daconil. Những đốm đen là vết sẹo không bao giờ mất đi.

Mấy loại Virus thông thường là Odontoglossum ringspot virus hiện tượng là có những vòng, làm thành những quầng nâu vàng trên lá. Mosaic virus gây những chỗ lồi lõm những sọc đen hoặc xanh nhạt hay đen trên lá. Necrotic ringspot virus thường xẩy ra cho lan Cymbidium làm cho lá lan bi quầng, sọc lồi lõm và còn nhiều loại virus khác nữa. Nhưng nhiều khi những hiện tượng kể trên cũng không phải là do Virus. Muốn biết rõ phải cắt lá gửi đi thí nghiệm. Khi bị virus không có cách gì chữa được. Hãy hủy bỏ cây hay để riêng ra một chỗ. Phòng ngừa bằng cách không mua những cây khả nghi và dùng lửa đốt dao kéo trước khi cắt lá hay rễ.

8. RỆP

Hỏi: Lan thường hay bị rệp, xin cho biết cách trị.

Đáp: Lan thường hay bị những loại rệp xanh, đen, vàng (aphids), rệp trắng (mealybugs) rệp sáp (Boisduval scales) hay rệp vẩy cứng (hard scales) rệp nhỏ (Spider mites) Ruồi trắng (White fly) v.v… Dùng xà phòng (insecticide soap) Malathion 50 hay Diazinon xịt trên và dưới lá. Mỗi tuần xịt một lần, trong 3-4 tuần lễ liên tiếp để giết những con rệp còn sót lại hoặc do trứng mới nở. Nhưng muốn tận diệt phải dùng những loại Systemic cho thuốc ngấm vào trong cây như Isotox hay Orthenex. Dùng thuốc này phải theo lời chỉ dẫn phải xịt 4-5 lần cách nhau 3 tuần lễ. Nên nhớ rằng những thứ thuộc loại Systemic không thể dùng cho rau cỏ và cây ăn trái được.

9. KIẾN

Hỏi: Kiến làm tổ trong chậu lan có hại hay không? Làm sao diệt trừ?

Đáp: Tuy kiến không làm hại cây lan, nhưng kiến mang đủ loại rệp đến. Rệp hút nhựa cây trong có chất ngọt như mật và kiến hút chất mật trong con rệp như người ta nuôi bò sữa. Khi kiến tha rệp từ cây này sang cây khacù tưcù là đã mang theo bệnh hay vi rút sang theo.

Muốn giết kiến dùng các loại thuốc kể trên, nhưng nếu muốn tận diệt ổ kiến trong chậu lan hãy rắc thuốc hột Diazinon granule trên mặt chậu và tưới nước cho thuốc ngấm xuống.

10. SÊN

Hỏi: Lan thường hay bị sên cắn mầm và hoa, tìm không thấy.Xin chỉ bảo cách trừ. 

Đáp: Sên có hai thứ: có vỏ (snails) và không có vỏ (slugs). Loại có vỏ dễ nhìn thấy, nhưng loại không vỏ thường nằm trong chậu. Loại này khó trị, khi cây ra hoa sên bò ra cắn ngang dò hoa hay cắn nát bông hoa.

Muốn trừ sên vào đầu mùa xuân nên rắc thuốc trừ sên hay rắc muối dưới đất chung quanh chỗ để lan và tiếp tục khi thấy dấu sên bò thường là vệt nhớt bóng loáng. Khi lan bắt đầu ra nụ hay hoa, hãy rắc bột trừ sên hiệu Correy ‘s trên mặt chậu hay trên lá để ngừa loại sên không vỏ, hay rắc một ít vỏ cây Red wood trên mặt chậu, sên không ưa mùi gỗ này.

11. NUÔI LAN TRONG NHÀ

Hỏi: Xin vui lòng chỉ cho cách nuôi lan trong nhà.

Đáp: Muốn nuôi lan trong nhà cần để lan ở gần cửa sổ hướng Nam cho có ánh sáng. Nếu không có cưả sổ hãy dùng 4 chiếc đèn ống 40 Watts gồm 2 bóng Wide Spectrum kèm 2 bóng Cool white cho diện tích 36 x 36″ hay dùng loại đèn High Intendity Discharge (HID) cho một diện tích lớn hơn. Nếu dùng đèn, cần để từ 12 giờ một ngày cho cây sắp ra hoa. Các cây nhỏ cần đến 16 giờ mới đủ sức tăng trưởng. Nuôi lan trong nhà cần để chậu lan trên khay nước có đá sỏi cho đủ độ ẩm và quạt cho thay đổi không khí. Phalaenopsis, Miltonia, Paphiopedilum là những loại thích hợp nuôi trong nhà.

12. LAN CÓ HƯƠNG THƠM

Hỏi: Xin cho biết một vài thứ lan có hương thơm. 

Đáp: Những cây lan nguyên giống (species) hoặc ghép giống từ những cây dưới đây phần đông đều có hương thơm:

Aerides odoratum Angraecum sesquipedale Brassavola nodosa Cattleya hoa trắng, tím, hồng Cymbidium eburneum Cymbidium ensifolium Cymbidium sinense Encyclia citrina Encyclia cordigera Dendrobium anosmum Dendrochilum glumaceum Lycaste aromatica Lycaste cruenta Maxillaria tenuifolia Neofinetia falcata Odontoglossum pulchellum Oncidium ornithorhynchum Rhynchostylis gigantea Rhyncholaelia digbyana Stanhopea occulata Stanhopea wardii Stanhopea tigrina Trichopilia suavis Vanda merrilli Vanda tricolor Zygopedilum intermedium Zygopedilum crinitum Zygopedilum mackayi

13. ĐÈN ĐỐT MUỖI

Hỏi: Tôi có khoảng 30 chậu lan để ở vườn sau vẫn có hoa, nhưng từ khi treo chiếc đèn đốt muỗi, nhiều cây không ra hoa. Như vậy có phải tại đèn hay không?

Đáp: Rất đúng! Lan cũng như người cần có thời gian nghỉ và ngủ. Vì vậy không nên để đèn ở nơi trồng lan. Chiếc đèn đốt muỗi leo lét suốt đêm thỉnh thoảng lại sáng rực vì đốt cháy côn trùng làm cho cây bị nhiễu loạn ánh sáng và không ra hoa.

14. TẠI SAO RỤNG LÁ

Hỏi: Tại sao Cymbidium hay rụng lá hơn càc thứ lan khác?

Đáp: Theo định luật của tạo hóa, lan cũng như người phải trải qua thời kỳ sinh lão bệnh tử. Có người tuổi thọ cao, có người yểu mệnh vì thiếu dinh dưỡng hoặc đìều kiện sinh sống khắc nghiệt. Lá già vàng đi và rụng xuống là lẽ thường tình. Thông thường sau 2 năm lá Cymbidium sẽ rụng, nhất là khi thiếu nước tưới vào mùa hè hoặc cây đã chết rễ. Vì vậy nếu thiếu nước, các cây non sẽ rút hết nước của cây mẹ làm cho cây này rụng lá. Kinh nghiệm cho thấy những cây không có củ già dễ bị rụng lá bởi vì củ già là bầu chứa nước.

15. NỤ HOA VÀ NHÁNH NON

Hỏi: Làm sao phân biệt được mầm hoa và cây non? 

Đáp: Với Cymbidium mầm hoa sẽ thành hình vào thàng 9-10 khi đêm bắt đầu se lạnh. Mầm hoa hình tròn như đầu bút chì, trái lại cây non sẽ dẹp. Đối vói các giống lan khác cũng giống như vậy.

16. NỤ HOA BỊ HÉO VÀ RỤNG

Hỏi: Xin cho biết tại sao Cymbidium, Dendrobium và một vài thứ lan khác mang vào trong nhà nụ hoa lại bị héo và rụng? 

Đáp: Nụ hoa bị héo và rụng vì 2 nguyên nhân chính: nhiệt độ, độ ẩm bị thay đổi đột ngột. Trong nhà để lò sưởi đốt bằng gas nhiều khi còn hơi hoặc giả để ở cưả sổ có nắng chiếu thẳng vào. Nên nhớ Cymbidium nếu trên 75oF dễ bị héo nụ, do đó cần phải để vào chỗ rợp mát.

17. MANG LAN VÀO TRONG NHÀ

Hỏi: Tôi muốn mang lan vào chưng ở phòng khách. Xin vui lòng cho biết nên mang trước khi hay sau khi hoa nở và để trong nhà bao lâu? 

Đáp: Như đã trình bầy ở trên nếu không có sự quá ư chênh lệch về nhiệt độ và độ ẩm, mang vào lúc nào cũng được và để bao lâu cũng được. Nhưng thông thuờng trong nhà bao giờ cũng thiếu ánh sáng, nếu để quá lâu những loại cần nhiều ánh sáng sẽ thui chột vì vậy chỉ nên để 1-2 tuần ngoại trừ Phalaenopsis, Paphiopedilum, Masdevalia v.v…

18. THÚC CHO HOA RA VÀO DỊP TẾT

Hỏi: Xin chỉ cho tôi cách nào cho hoa nở vào dịp Tết. 

Đáp: Tạo hóa sinh ra vạn vật đã ấn định những điều kiện về thời tiết để đơm hoa kết trái. Hoa chỉ nở theo mùa, chúng ta khó lòng thay đổi. Tuy nhiên người ta cũng có thể làm cho hoa nở sớm hơn hoặc chậm hơn bằng cách bón phân, thay đổi ánh sáng, nhiệt độ và độ ẩm. Tăng thêm ánh sáng, nhiệt độ và độ ẩm sẽ làm cho hoa nở sớm hơn, trái lại sẽ làm cho hoa nở chậm hơn. Kinh nghiệm cho thấy nếu dò hoa Cymbidium cao độ 3-4 inches mà mang vao trong nhà 30-45 ngày trước sẽ có hoa vào dịp Tết. Dendrobium mới hé mầm nụ cũng vậy, nhừng phải coi chừng độ ẩm.

19. Cây lan hồ điệp Phalaenopsis của tôi lá vàng úa và rụng dần xin vui lòng chỉ dẫn

Đáp: Luôn nhớ lan Hô điệp không chịu được lạnh dưới 60 độ F và cũng không ưa nhiệt độ quá chênh lệch giữa đêm và ngày. Nếu không có nhà kính nên nuôi ở trong nhà. Trường hợp trên lấy cây ra khỏi chậu cắt bỏ rễ thối, phun Daconil rồi trồng lại với vỏ cây mới và dùng chậu nhỏ hơn, để vào cửa sổ không có ánh nắng, chờ cho cây hồi phục mới cho thêm chút ánh nắng buổi sáng.

20. Lan hồ điệp lá xanh mướt, mềm sèo và mọc vẹo sang một bên xin cho biết nguyên nhân.

Đáp: Nguyên nhân chính thiếu ánh sáng cho nên lá mềm và xanh mướt. Lá mọc vẹo sang một bên là theo qui luật tự nhiên cây, lá hoa, rễ đều hướng về phía ánh sáng.

21. Daconil dùng để trừ nấm và các bệnh tật (fungus & bacteria) nhưng thường để lại vết trắng trên lá cây. Có thứ nào thay thế?

Đáp: Khi dùng Daconil nên pha thêm một thía cà phê xà phòng rửa chén, vài ngay sau tưới nước sẽ hết sacïh vệt trắng trên lá. Muốn thay thế, dùng Phyton 27 pha từ 2.50 đến 4 ounces cho 10 gallon nước để trị bệnh từ 5 đến 10 ngày một lần cho đến khi hết bệnh. Nếu dùng để phòng ngừa pha 1,50 ounces cho 10 gallon nước phun từ 10 dến 15 ngày một lần.

22. Xin hỏi làm sao trừ rệp xanh hay rệp đen bám vào nụ hoa và lá non?

Đáp: Nếu ít, dùng Q tip hay bông gòn chấm vào xà phòng rưả chén pha loãng, còn nếu nhiều hãy dùng Alcohol 75 % vào bình phun cho chết rệp sau đó phun bằng nước lạnh. Khoảng một tuần sau phun thêm một lần nưã để giết những con rệp mới nở vì trứng rệp và các loại côn trùng đều có một màng mỏng che chở Alcohol hay thuốc sát trùng không ngấm vào nổi.

23. Hội của chúng ta có mấy hạng hội viên?

Đáp: Hội viên gồm có 3 hạng: 1 – Hội viên Danh dự là những người có công với hội và được đa số nhân viên Ban Chấp Hành biểu quyết. Hội viên Danh Dự không phải đóng niên liễm. 2- Hội viên vĩnh viễn là những người đóng cho hội 200$ một lần Chungg ta hiện có 8 hội viên vĩnh viễn. 3 – Hội viên là những người tán thành mục đich của hội và đóng niên liễm cho hội.

24. Xin định nghĩa rõ rệt thế nào là Hoa lan Việt Nam?

Đáp: Chúng ta cần phải phân biệt rõ ràng: Hoa lan Việt Nam tức là hoa lan nguyên thủy mọc tại núi rừng Việt nam còn những cây lan nhập cảng từ các quốc gia khác không thể coi là hoa lan cuả Việt Nam đuợc. Thí dụ cây Paphiopedilum delenati chỉ mọc tại Việt Nam (endemic) thì 70 năm sau dù rằng đã sinh sôi nẩy nở tại Hoa Kỳ, Pháp, Nhật v.v… cũng vẫn đuơc gọi là hoa lan Việt nam.

Nhưng cũng có những cây như Dendrobium aggregatum, Dendrobium chrysotoxum chẳng hạn mọc tại các nuớc như Thái Lan, Việt Nam, Lào, Miến điện v.v… thì nước nào cũng có thể coi như cây đó là của mình.